Genezing van ziekten
[The Path, september 1892, blz. 187-90]
Lichamelijke ziekten en de behoeften van de maag zijn na het instinct
tot zelfbehoud de belangrijkste onderwerpen waaraan de mens aandacht
besteedt. Indien we niet blijven leven, kunnen we niet het werk verrichten
dat volgens ons moet worden gedaan; indien we honger lijden, zullen
we de kracht verliezen om goed te werken of te genieten, en ten slotte
zullen we aan de rand van het graf komen. Slecht of onvoldoende voedsel
veroorzaakt een reeks fysieke kwalen, die gewoonlijk ziekte worden genoemd.
We worden ook ziek door te veel voedsel. We worden dus van alle kanten
door deze kwalen overvallen, en zelfs als ons voedsel goed en voldoende
is, lopen we de kans om slachtoffer te worden, omdat ons karma, door
onszelf in een vroeger leven bepaald, beschikt dat we dit leven binnentreden,
belast met een erfelijke onzuiverheid als gevolg van de slechte daden
of fouten van onze vaders en moeders. En de verslagen van de wetenschap
tonen aan dat deze onzuiverheid in het bloed of de lymfe soms verschillende
generaties overslaat en dan in alle hevigheid een verre generatie aantast.
Het is dus geen wonder dat genezing van ziekten een onderwerp is dat
iedereen volop bezighoudt! De christen weet dat door de almachtige God
is bepaald dat de kinderen tot in de derde en de vierde generatie moeten
boeten voor de zonden van de ouders, en de ongelovige ziet dat door
een of andere natuurkracht de straf zelfs tot zover wordt gevoeld.
Door dit alles hebben de scholen van mentale genezing en zogenaamde
‘metafysische’ genezing een grote invloed gekregen over
de angsten, gevoelens, wensen en lichamen van hen tot wie ze zich richten,
vooral in de Verenigde Staten. Dat er in Amerika meer aandacht aan dit
onderwerp wordt geschonken, weet iedereen die aan de andere kant van
de Atlantische Oceaan is geweest, en het zal hem ook zijn opgevallen
hoe relatief klein het aantal mensen daar is dat iets van het onderwerp
afweet. Maar in de Verenigde Staten vindt men in elke stad veel mensen
die bekend zijn met deze scholen en die hun methoden in praktijk brengen.
Waarom het hier meer ingang vindt, daarover kan iedereen speculeren,
maar hier houden we ons bezig met de vraag waarom het ook maar enige
ingang heeft gevonden. Het heeft iets weg van wondermiddelen. Bied de
mens een wondermiddel voor hun vele kwalen aan, en ze zullen zich ervoor
interesseren; bied het hun goedkoop aan, en ze zullen het gaan gebruiken;
bied het aan als een gemakkelijke methode, en ze zullen er onder bepaalde
omstandigheden om vechten. Metafysische genezing is voor sommigen gemakkelijk,
want ze verklaart ten eerste dat er geen geld aan artsen hoeft te worden
uitgegeven; ten tweede dat drankjes en medicijnen niet meer nodig zijn;
en ten derde dat ze gemakkelijk kan worden geleerd en beoefend. De moeilijkheden
die zich voordoen door het gebrek aan logica in het stelsel bestaan
niet voor hen die nooit de logica hebben beoefend, maar zijn wel van
betekenis voor hen die zuiver redeneren, maar bij de meeste mensen is
dat niet gebruikelijk. Ze zien bepaalde resultaten en nemen aan dat
de veronderstelde oorzaak de juiste is. Maar veel mensen zullen het
stelsel niet eens onderzoeken, omdat ze denken dat het van hen verlangt
dat ze zonder bewijs aannemen dat datgene wat ze voor hun ogen zien
niet bestaat. De beweringen geciteerd uit het maandblad Christian Science,
die waren opgenomen in The Path van maart, werken voor zulke mensen
als slagbomen. Als ze konden worden overgehaald om de aangeboden genezingsmethode
uit te proberen, dan zouden ze erin kunnen gaan geloven, want deze laat
vaak inderdaad resultaten zien. Maar de publieke opinie is niet gunstig
over ‘mind cure’, en in de kranten wordt meer de aandacht
gevestigd op de gevallen die de dood tot gevolg hadden dan op genezingen.
En er wordt altijd veel aandacht besteed aan gevallen zoals dat in maart
waarbij ‘gebedsgenezers’ bij het lijk van een van de leden
van een gelovige familie gingen bidden om het te laten herleven.
Op een onlangs gemaakte reis van de Atlantische kust naar die van de
Grote Oceaan en terug had ik de gelegenheid honderden leerlingen van
deze scholen te ontmoeten, en ik constateerde dat bijna allen zich niet
bezighielden met logica en rustig volkomen duidelijke stellingen negeerden,
ervan overtuigd dat als genezing plaatsvond, de aangegeven oorzaak daarvan
ook de juiste moest zijn, en bijna zonder uitzondering ontkenden ze
het bestaan van kwaad of pijn of lijden. Ze getuigden allemaal eenstemmig
dat de overheersende gedachte die hen bezighield het genezen van hun
fysieke kwalen en het behoud van hun gezondheid was. De nadruk werd
niet gelegd op de schoonheid van een deugdzaam leven, of de waarde voor
henzelf en voor de maatschappij van een rechtvaardig ethisch stelsel
en een juiste levenswijze, maar op genezing van hun ziekten. Daarom
moeten we wel concluderen dat al deze scholen bestaan omdat de mensen
liever gezond dan goed willen zijn, hoewel ze op goedheid niets tegen
hebben als deze gezondheid met zich meebrengt.
En werkelijk, men hoeft niet goed te zijn om van de leringen te profiteren.
Het is voldoende om vertrouwen te hebben, en brutaalweg te beweren dat
dít niet bestaat en dat dát geen macht heeft om iemand
te treffen. Ik zeg niet dat de leraren van die ‘wetenschap’
het hierover met me eens zijn, maar beweer slechts dat – of u
nu goed of slecht bent – het vastberaden toepassen van de methode
door resultaten zal worden gevolgd, ongeacht de denkbeelden van de leraren.
Want bij mind cure op zich hoeft u niet zoals bij haar zuster, ‘Christian
science’, te geloven in Jezus en de evangeliën; toch zouden
dezelfde resultaten worden verkregen, want Jezus onderwees dat alles
waar u met vertrouwen om bidt, u zal worden geschonken.
Wetenschappelijk onderzoek heeft aan het licht gebracht dat de lichamen
van ons mensen geïnfecteerd zijn met smetstoffen die bijna al onze
ziekten veroorzaken, en school na school in de geneeskunde heeft geprobeerd
en probeert nog steeds om het middel te vinden dat de onzuiverheid uit
het bloed zal verwijderen. Dit is wetenschappelijk, omdat het de werkelijke
fysieke oorzaak zoekt; de metafysische genezing zegt dat ze geneest,
maar ze kan niet bewijzen dat de oorzaak van de ziekte is vernietigd
en niet slechts is verbloemd. De geschiedenis leert ons dat er reden
tot twijfel is, want niemand zal ontkennen dat veel zuiver denkende
en zuiver handelende ouders kinderen hebben voortgebracht die een of
andere onzuiverheid in zich bleken te hebben, die ze van een verre voorouder
hadden geërfd. Kennelijk hadden de zuivere, individuele gedachten
geen macht over de grote universele ontwikkeling van de stof die door
die menselijke lichamen werd gebruikt.
Als we ons nu wenden tot de geneeskunde, dan zien we dat de Italiaanse
graaf Mattei een stelsel van genezing verkondigt op basis van het homeopathische
gebruik van subtiele plantenextracten, dat stof tot nadenken geeft aan
hen die het genezen door alleen geloof of gedachten algemeen willen
verbreiden. Sommige van zijn vloeistoffen zullen onmiddellijk een eind
maken aan hevige pijn, het gezichtsvermogen of het gehoor herstellen,
en abnormale groeisels laten verdwijnen. Zijn pilletjes maken een dronkaard
nuchter, en als ze worden gegeven aan een vrouw die een baby zoogt,
zullen ze het kind genezen dat haar melk drinkt. De dronkaard en het
kind denken niet na over de geneesmiddelen of stellen geen speciaal
vertrouwen erin, en toch werken ze. Is het niet beter de gezondheid
te herstellen met behulp van fysieke middelen, en de verheven leringen
van de genezers, die alle aan bekende bronnen zijn ontleend, te gebruiken
om onze morele aard te versterken?
Indien christelijke gebedsgenezers deze regels lezen, moeten ze dan
niet bedenken dat de profeet, toen hij het zoontje van de weduwe weer
tot leven wekte (Lucas 7:12), fysieke middelen gebruikte waarbij
hij zijn eigen magnetisme tegelijkertijd toepaste op alle ledematen
van het kind? En Jezus verloor een deel van zijn levenskracht –
niet van zijn gedachten – toen de vrouw die zijn kleed aanraakte,
werd genezen, want hij zei dat er ‘kracht’ van hem was uitgegaan.
De apostel gaf ook aanwijzingen dat, indien iemand ziek was, de anderen
zich rond het bed zouden verzamelen, hem met olie zouden zalven, en
tegelijkertijd hun handen opleggen – niets anders dan eenvoudig
fysieke geneeswijzen volgens een traditie die al bestaat sinds Noach.
Mozes onderwees hoe ziekten moeten worden genezen en plaatsen ontsmet
waar besmettelijke ziekten dreigen. Dit gebeurde niet door de verheven
kracht van het denken, maar door maatregelen die hij doeltreffend achtte,
zoals het sprenkelen van het bloed van dieren die onder bijzondere omstandigheden
waren geslacht. Zonder ons voor of tegen zijn methoden uit te spreken,
is het heel zeker dat hij dacht dat er door deze middelen subtiele krachten
van fysieke aard zouden vrijkomen en op het betreffende ziektegeval
konden worden toegepast.
Door de eeuwen heen spreken de meeste opgetekende verklaringen zich
uit tegen het genezen van fysieke kwalen door gebruik te maken van de
hogere krachten in de natuur, en de reden ervoor, die eens algemeen
bekend was maar later in vergetelheid raakte, is die welke we gaven
in ons artikel van januari 1892, namelijk dat ziekten de grove manifestaties
zijn van disharmonieën die bezig zijn het lichaam te verlaten,
zodat men wordt gezuiverd. Door ze tegen te houden door middel van het
denken, dat zonder kennis van zaken ertegen wordt gebruikt, drijft men
ze terug naar hun oorsprong en zaait men ze opnieuw op hun mentale
gebied.
Dit is de werkelijke reden voor ons bezwaar tegen metafysische genezingspraktijken,
die we onderscheiden van de veronderstellingen en zogenaamde filosofie
waarop deze methoden zouden berusten. Want we willen duidelijk maken
dat de resultaten niet worden teweeggebracht door welk filosofisch stelsel
dan ook, maar door het onwetend toepassen van psychofysiologische krachten.
William Q. Judge
Theosofische
inzichten, blz. 214-18
© 2012 Theosophical
University Press Agency
Daal en Bergselaan 68, 2565 AG Den Haag